Kardaŝeva skalo

Kiel priskribi alian civilizacion eksterteran? Tio estis demando por Nikolaj Kardaŝov en 1964. Li proponis skalon, kiu priskribas civilizacion laŭ ĝia uzo de energio. La skalo nomiĝas “la Kardaŝeva skalo” kaj ĝi havas tri nivelojn.

Kardaŝeva 1 civilizacio uzas la tutan energion de sia propra planedo. Kardaŝeva 2, la energion de stelo. Kardaŝeva 3, la energion de galaksio.

Tiu skalo ne estas tre preciza. La diferenco inter tiuj niveloj estas granda kaj eĉ la unua nivelo estas tre forta. Se oni priskribus tion per libroj: Kardaŝeva 1 estas granda lernolibro kun mil paĝoj. Kardaŝeva 2 estas tuta biblioteko. Kaj Kardaŝeva 3 estas ĉiuj libroj en la tuta mondo. Laŭ libroj, tio ne estas utila. Eble oni volus priskribi malgrandan libron kun 80 paĝoj aŭ aron da enciklopedio kun 30 libroj. Nek la unua, nek la dua troviĝas en la skalo, sed ambaŭ ekzistas kaj havas sencon.

Tamen, en la kunteksto de eksterteraj civilizacioj, ĝi estas utila, ĉar ni ne havas ekzemplon de ekstertera civilizacio, sed oni tuj komprenas la signifon de la rangoj. Aldone, la uzo de pli da energio estas unu el la solaj rimedoj priskribi ne-konatajn civilizaciojn. Tio ne necese estas bona priskribo de ĝia povo. Ekzemple, nuna saĝtelefono uzas multe malpli da energio ol komputilo en 1964, sed estas multe pli pova. Tamen, la homaro ja uzas pli kaj pli da energio jaron post jaro.

La homaro ne estas eĉ Kardaŝeva 1 civilizacio. Ni ankoraŭ ne uzas la energion de la tuta Tero, sed eble en ĉi tiu jarcento aŭ la sekva, la homaro atingos tiun unuan rangon. Tiom da energio estas tre granda, sed kompare de Kardaŝeva 2 civilizacio, ĝi estas nenio.

Mi priskribis la koncepton de Dajsonstrukturo en alia blogafiŝo. Mallonge priskribite, Dajsonstrukturo estas svarmo da satelitoj aŭ aliaj strukturoj ĉirkaŭ stelo por kapti ĉiom el ĝia povo. Tio estas Kardaŝeva 2 civilizacio kaj ĝi havas miliardoble da energio ol Kardaŝeva 1.

Kaj Kardaŝeva 3 ne estas kiel la galaksiaj imperioj en sciencfikcio. Tiaj imperioj apenaŭ havas la povon de unu stelo. En Kardaŝeva 3 civilizacio, ĉiuj steloj havas Dajsonstrukturojn aŭ simile. Kvankam la plejparto da steloj en nia galaksio estas malpli brila ol Suno, tia civilizacio havas denove miliardoble da energio ol Kardaŝeva 2.

Ĉu tiaj civilizacioj ekzistas? Kardaŝeva 3 civilizacio estus tre facile videbla. Dajsonstrukturo ja kaptas la energion de stelo, sed poste ĝi radiadas tiun energion kiel infraruĝan lumon. SETI ja serĉis Kardaŝevan 3 civilizacion en proksimaj galaksioj kaj trovis nenian evidentecon pri tia civilizacio. Do verŝajne, ne estas Kardaŝeva 3 civilizacio proksime de nia galaksio. Tamen, Kardaŝeva 1 kaj 2 civilizacioj estus malpli facile videbla. La homaro eble trovos tian civilizacion en la estonteco.

Aŭ eble, la homaro fariĝos tia civilizacio.

Ĉu eksterteruloj kaŝas sin?

Ni ne scias multe pri eksterteruloj, sed ni scias pri homoj. Se oni rigardas la historion, la kontakto inter homoj kaj malpli inteligentaj estaĵoj estas ofte terura laŭ ilia vidpunkto, kaj renkontoj inter civilizacioj kun pli alta kontraŭ kun pli praa teknologio estis malbonaj laŭ la malpli alta. Civilizacio leganta unu el niaj mesaĝoj povus esti miliardoj da jaroj pli antaŭa ol ni. Se tiel, ili estos vaste pli fortaj, kaj eble ne vidos nin kiel pli valoraj ol nia vidpunkto pri bakterioj.

– Steven Hawking

Pro tiaj pensoj, iuj homoj kredas, ke la homaro devas ĉesi elsendi radioondojn en la kosmon. Tiuj elsendoj montras al la universo, ke estas inteligentaj estaĵoj sur nia planedo. Eksterteruloj, kiuj vidas tion, eble alvenos al Tero pro la elsendoj. Eĉ se iliaj celoj estos bonaj, la rezulto eble estos kiel homoj irantaj en arbaron laŭ ties bestoj.

Rigardante la ĉielon, la homaro vidas nenian evidentecon pri eksterteraj civilizacioj. Tio estas la fonto de la Fermi-paradokso. Se la universo estas tiom malnova kaj vasta, kial la homaro ne vidas ajnan alian civilizacion? Ĉu ni estas solaj? Nu, eble ne. Eble eksterteruloj pensas kiel Steven Hawking kaj ili ne plu elsendas fortajn radioondojn por kaŝi sin kontaŭ civilizacioj kiel la nia.

Tamen, estas problemo pri tio. Mesaĝo per radioondoj ja estas evidenteco pri civilizacio sed estas aliaj ebloj trovi civilizacion.

Ekzemple, la homaro havas la kapablon kontroli la atmosferon de planedoj ekster nia sunsistemo. Tio eblas, kiam la planedo pasas inter sia stelo kaj Tero. La lumo de la stelo pasas tra la atmosfero de la planedo kaj sciencistoj povas uzi la spektroskopion kontroli tiujn elementojn kiuj troviĝas en ties atmosfero. La tekniko estas nova kaj nune malforta sed ĝi pliboniĝas jaron post jaro.

Tio povas montri, ke la planedo havas la vivon. Ekzemple, se sciencisto trovus atmosferon kun multe da oksigeno kaj ankaŭ metano, tio verŝajne signifus, ke la planedo havas la vivon, ĉar tiu kombinaĵo ŝajnus tre stranga sen la vivo krei la molekulojn. Eble, tiu tekniko montrus ankaŭ ĉu la planedo havas civilizacion kun teknologio. Ekzemple, per evidenteco de kelkaj kloro-fluoro-karbonoj aŭ aliaj ne-naturaj substancoj.

Eĉ se la eksterteruloj ĉesus elsendi la radioondojn, la homaro trovus ilian planedon. Se ekzistas eksterteruloj en nia galaksio, la homaro baldaŭ trovos ilin per la atmosfero. Kaj ankaŭ male, se ili ekzistas, ili povas trovi nin. Do kaŝado estas senespera, ĉu ne?

Fakte ne. La teknologio kaŝi Teron kontraŭ tiu metodo eble ekzistas. Profesoro David Kipping de la Universitato Kolumbio havis ideon pri tio. Li proponis, ke oni povas uzi laserojn por ŝanĝi la aspekton de atmosfero laŭ spektroskopio. Tiukaze, kiam Tero pasas inter Suno kaj la planedo de eksterteruloj, nia atmosfero aspektus ne-interesa. Alie, oni povas kaŝi la tutan planedon per sufiĉe da laseroj, sendante identan lumon kiel de nia Suno kiam Tero pasas inter ĝi kaj la alia planedo. Tiel, la aspekto de la stelo ne ŝanĝiĝus kiam la planedo pasas antaŭ ĝi.

Tio estas interesa ideo kaj mi rimarkas, ke iu proponis tiun metodon preskaŭ tuj post la malkovro de la tekniko de serĉado. Eble ĉiu serĉilo havas kaŝilon kontraŭ si kiel ia interstela armila konkurso. Ĉu tio signifas, ke tio estas la solvo pri la paradokso? Ĉu ĉiu civilizacio estas mallonge videbla pro novaj teknikoj de kaŝado?

Mi kredas, ke estas problemo pri tiu solvo.

Kvankam tiaj teknikoj povas iel kaŝi planedojn, tio ne funkcias se la eksterteruloj sendas kosmosondilon aŭ kosmoŝipon en la sistemon por kolonii ĝin. Ne gravas se besto bone kaŝas sin se homo konstruas domon sur ĝian kaŝlokon. Kaj tio estas la problemo pri la Fermi-paradokso. La paradokso ne vere temas pri kial la homaro ne vidas evidentecon de radioondoj aŭ atmosferoj kun kloro-fluoro-karbonoj. Ĝi temas pri kial nia sunsistemo ne jam estas parto de interstela civilizacio post miliardoj da jaroj de steloj en la universo antaŭ la ekesto de Tero.

Jen la grava punkto: Eble iuj eksterteruloj kaŝas sin kontraŭ la homaro sed tiu strategio ne funkcios por ĉiam. Kiam la homaro sendos kosmoŝipojn en la galaksion por preni novajn stelojn kaj planedojn, tiam civilizacio en tiu sistemo ne plu estos kaŝebla. Kaj se la homaro deziras eviti tiun problemon, la sola solvo estas fariĝi tiel forta kiel la alia civilizacio.

Antikvaj eksterteruloj

En miaj afiŝoj pri la Fermi-paradokso, mi priskribas multajn eblajn solvojn de la paradokso. Mallonge priskribite, la Fermi-paradokso temas pri manko de evidenteco pri inteligenta ekstertera vivo malgraŭ la fakto, ke la universo estas tre vasta kaj malnova. La solvo de la hodiaŭa afiŝo estas eble la plej polemika solvo el ĉiuj. La ideo estas, ke eksterteruloj vizitis la homaron en la fora pasinteco, kaj antikvaj homoj kaj civilizacioj miskomprenis ilin, pensante ke la eksterteruloj estis dioj aŭ simile.

Erich von Däniken popularigis la koncepton en 1968 per sia libro “Ĉaroj de la dioj? Ne-solvitaj misteroj de la pasinteco.” (angle Chariots of the Gods? Unsolved Mysteries of the Past, germane Erinnerungen an die Zukunft: Ungelöste Rätsel der Vergangenheit) La libro enhavas bildojn de tiel nomata eviden

Unu el la plej famaj pecoj de evidenteco en tiu libro estas la nazka-linioj. Ili estas tre malnovaj kaj grandaj desegnoj en Peruo kaj la celo, kial homoj kreis ilin, restas ne-konata. Oni rimarkas, ke homoj sur la tero ne povas vidi la rezulton de tiu laboro. Do, laŭ la hipotezo, homoj ne kreis ilin por homoj sur la tero, sed por tiuj en la ĉielo, kiuj povis vidi ilin, la eksterteruloj.

Nazka-linioj

Tamen, estas multaj eblaj kialoj krei tiajn desegnojn. Se tiuj homoj kredis je iaj dioj aŭ ke homoj post morto troviĝas en la ĉielo aŭ kun la steloj, ili eble kreis ilin por tiuj. Fakte, ili eble kreis ilin sen tia kialo, kaj simple faris tiel ĉar ili ŝatis la ideon krei grandegajn bildojn, tiom grandajn ke neniu povas vidi la tutan. La homa imago ne limigas al tio kion oni povas vidi.

Kelkaj homoj, kiuj kredas la hipotezon pri antikvaj eksterteruloj, asertas, ke grandaj konstruaĵoj kiel la Piramidoj de Gizo kaj Stonehenge estas tro malfacile konstruitaj de antikvaj homoj, do devas esti, ke eksterteruloj helpis ilin.

Tio ignoras evidentecon de historio pri kiel homoj ja konstruis tiajn konstruaĵojn kaj ankaŭ bazajn principojn de filozofio kaj scienco, kiel la razilon de Ockham. Kaj, ankaŭ grave, tio iel insultas la praulojn kaj iliajn faraĵojn. Tial, la hipotezo estas tre polemika.

La sola alia ideo, kiu estas kompare polemika, estas ke eksterteruloj estas kaŝataj inter ni nuntempe. Kiel mi skribis en la afiŝo pri tiu ideo, la problemo ne estas, ke eksterteruloj ne vizitus nin. Se ili kapablus vojaĝi inter la steloj, iom el ili vizitus certe la Teron por esplori ĝin, ĉar ni ja interesus ilin. La problemo troviĝas ĉar ne estas bona evidenteco malgraŭ la fakto, ke la evidenteco ŝajnas facile trovebla.

Kaj ĉi tiu hipotezo ne forigas tiun problemon. Kial okulfrapa evidenteco pri forta teknologio ne troviĝas de arkeologio? Kaj post ĉio, oni devas demandi, kie nun estas la eksterteruloj? Se ili vizitis kaj helpis la homaron en la fora pasinteco, kial ili ne plu vizitas kaj helpas la homaron?

Mi ne akceptas la hipotezon pri antikvaj eksterteruloj. Bona evidenteco mankas al ĝi kaj ĝi ŝajne donas pli da demandoj ol respondojn. Sed kiel pri la hipotezo pri nuntempaj eksterteruloj, mi tre ŝatas la sciencfikciajn rakontojn pri la koncepto. Ekzemple, ĉu ankaŭ vi ŝatas Stargate-on?

La Fermi-paradokso estas paradokso

Hieraŭ, mi menciis punkton pri la bazo de la Fermi-paradokso. La homaro nur mallonge esploras la universon, do nomi ion pri la universo “paradokso” estas malinteligenta. Tio estas bona punkto sed mi ne pensas tiel.

Hodiaŭ, mi volas prezenti mian argumenton pri la vereco de la paradokso mallonge kaj simple. Mi donos tri ideojn. Ĉiu ŝajnas vera aŭ almenaŭ logika sed fakte, ili kontraŭdiras sin.

  • Unue, la vivo estas ofta en la universo.
  • Due, la universo estas tre malnova, multe pli malnova ol la Tero, kaj povis subteni la vivon antaŭ miliardoj da jaroj.
  • Trie, vojaĝado inter la steloj estas ebla.

Se oni malakceptas unu el tiuj ideoj, ne estas paradokso. Sed kun tiuj tri ideoj, la paradokso ekzistas.

Kiel regulo, la vivo plenigas la medion per si mem. Se la vivo estas ofta kaj la universo subtenis ĝin en la fora pasinteco kaj la rezultintaj civilizacioj povis vojaĝi inter la steloj, la tuta universo devus esti plena je civilizacioj en nia epoko. Ĉiu stelo estus ĉirkaŭigita per Dajsonstrukturo aŭ simile. Nia sunsistemo antaŭ longa tempo fariĝus kolonio de ia granda interstela imperio. La homaro ne ekzistus.

Do, almenaŭ unu el tiuj tri ideoj devas esti malvera aŭ alia fakto devas ekzisti, kiu donas pli da informo kaj klarigas la rilaton inter la tri en ne-paradoksa maniero. Kaj kiam mi priparolas eblan solvon de la Fermi-paradokso, ĝi prezentas tian ideon. La hipotezo de la tero rara argumentas, ke la vivo ne estas ofta. La granda filtrilo argumentas, ke la vivo neniam atingas nivelon por vojaĝi inter la steloj. La hipotezo de la bestoĝardeno, ke la homaro ne eĉ vidas la realan universon.

Eble ĉiu jam proponita solvo de la paradokso estas malĝusta. Eble unu aŭ ĉiuj el miaj supozoj pri la universo estas malĝusta. Eble ia nova malkovro pri la universo baldaŭ detruos la nunajn komprenojn. Sed ĝis tiam, la Fermi-paradokso estas paradokso laŭ mi kaj mi pripensos ĝin de tempo al tempo.

Ĉu la Fermi-paradokso estas paradokso?

Mi iom ofte skribas pri la Fermi-paradokso, kiu estas la demando pri kie estas eksterteruloj se la universo estas tiom malnova kaj vasta. La Fermi-paradokso temas pri problemo en ofta kompreno pri la universo. Mi rimarkas ke homoj iam dubas la ideon, dirante ke ĝi ne vere estas paradokso.

Ĉefe estas du kialoj, kiujn aliuloj donas al mi pri tio. La unua ŝajnas miskompreno pri la koncepto de paradokso. La dua prezentas bonan punkton.

La unua estas, ke paradokso devas esti io neebla aŭ tute nelogika. Ekzemple, la ŝtuparo de Penrose, kiu estas du-dimensia iluzio pri senfina ŝtuparo, aŭ la paradokso de la avo, en kiu oni tempe vojaĝas kaj mortigas sian avon antaŭ ol li renkontis la avinon. Tial, la Fermi-paradokso ne estas paradokso. Sed tio ne troviĝas en la difino de paradokso, nur en ofta miskompreno pri paradoksoj. La Fermi-paradokso estas kiel la paradokso de Akilo, kiu ja havas solvon, sed ŝajnis paradoksa en antikveco. Preskaŭ ĉiuj, kiuj priparolas la Fermi-paradokson, kredas ke estas logika solvo.

La dua estas, ke la homaro mallonge serĉas eksterteran vivon en la universo. Multaj steloj kaj galaksioj ne estas esploritaj. Do, ni komprenas malmulte pri la universo kaj la vivo. Do, nomi ion pri la universo “paradokso” estas malinteligenta ĝis kiam ni komprenos pli. Tiu argumento estas bona kaj ĝi prave portas humilecon en la diskuton.

Tamen, mi ne konsentas pri la argumento entute. Ĝi ŝajnas iom agnostika kaj ĝi simple puŝas la problemon en la estontecon. Kiam estos bona tempo por nomi la Fermi-paradokson “paradokso?” Ĉu post 100 jaroj pli? Ĉu post 1000 jaroj?

Sed kial mi nomus la Fermi-paradokson “paradokso” malgraŭ tio?

Morgaŭ, mi prezentos mian propran argumenton pri tio kaj klarigos kial mi kredas, ke la Fermi-paradokso estas vera paradokso.

Abiogenezo

Unu el la ĉefaj demandoj de scienco estas la ideo de abiogenezo. Laŭ la ideo, la vivo ekestis sur la Tero el aĵoj senvivaj. Du lokoj, kie tio eble okazis, estis ĉirkaŭ varmaj akvofontoj aŭ en tajdujoj.

Tio kontrastas alian hipotezon pri la ekesto de la vivo en la kosmo nomitan “panspermio.” Laŭ tiu hipotezo, la vivo ekestis en la kosmo kaj falis sur la Teron per kometoj aŭ simile.

Hodiaŭ la diskuto pri tiuj ideoj ŝajne ne tiom moviĝas. La datumo mankas ĉar estas nur unu ekzemplo pri la vivo, la vivo sur la Tero mem. Eble ia eksperimento povus montri kiel ekestis la vivo sur Tero sed verŝajne pli da datumo necesos. Kaj estas planoj por atingi tian datumon en la ne tro fora estonteco. Eble en nia vivdaŭro, tiu grava demando havos respondon.

Estas du aliaj lokoj en la sunsistemo kie la vivo eble ankaŭ ekestis.

Unu estas sur Marso. En la fora pasinteco, la planedo estis eble pli bona por la vivo kaj eble iom da vivo ankoraŭ ekzistas sur aŭ sub la surfaco de Marso. Jam estis eksperimentoj kiel per la kosmosondiloj Viking 1 kaj 2 sed la rezulto de tiuj eksperimentoj estis aŭ negativa aŭ ne-konkludiga. Estontaj misioj al Marso, inkluzive de homaj misioj, eble trovos evidentecon de pasinta aŭ nuna vivo, aŭ klare provos la ne-ekziston de la vivo sur Marso.

La alia estas sub la surfaco de lunoj kiel EŭropoEncelado. En tiaj lunoj estas maroj da akvo. Verŝajne, ili havas varmajn akvofontojn kiel en la maroj de la Tero, kaj tio estas unu el la eblaj fontoj de la ekesto de la vivo. Estas ideoj pri misioj por sendi kosmosondilojn por esplori la marojn sub la surfaco de tiaj lunoj.

Se tiaj estontaj misioj trovus evidentecon de la vivo, kiu estas ne-rilata al la vivo de la Tero, tio estus forta evidenteco ke abiogenezo okazas ofte en la universo. Kaj la homaro finfine havus respondon al unu el niaj plej gravaj demandoj.

Se tiaj misioj trovus nenion, tio estus ankaŭ interesa. Tio povus signifi, ke la vivo estas tre malofta en la universo. Mi skribis afiŝon pri la hipotezo de la tero rara kaj laŭ ĝi, la precizaj kondiĉoj sur la Tero estas kaj tre maloftaj kaj necesaj por la vivo ekesti.

La demando pri la ekesto de la vivo estas unu el la plej malnovaj demandoj en scienco kaj filozofio. De la plej antikvaj homoj ĝis nun, la homaro scivolis pri tio. Sed mirinde, homoj vivantaj hodiaŭ eble vivos por finfine vidi la rezultojn.

Ekstertera invado

Estas kutima tago, eble ĵus antaŭ nacia tago. Homoj preparas sin por laboro. Aŭtoj eniras la ŝoseon. La bruoj de civilizacio komenciĝas ĉie. Kiam subite, ili alvenas. Grandaj ŝipoj plenigas la ĉielon super la urbo. Ili iris trans la spaco inter la steloj kaj ili venis por preni nian mondon. Estas invado de eksterteruloj! Unu el la ŝipoj ŝarĝas sian laseran armilon, pafonte la fortan lumon al la konstruaĵoj por ilin detrui.

Hodiaŭ estos la fina tago por la homaro.


Ni ĉiuj vidis ĉi tiun rakonton en multaj filmoj, libroj, televidaĵoj, ktp. La ideo de ekstertera invado estas ofta en fikcio. Tamen, tio verŝajne neniam okazos.

Mi ne diras tion ĉar mi kredas, ke eksterteruloj ne ekzistas. Mi diras tion ĉar eksterteruloj verŝajne havas nenian kialon por tiel invadi Teron. Ĉar interstela kosmoŝipo estas tiom forta kompare de la tuta armilaro de la homaro, se eksterteruloj volas mortigi nin, ili povas fari tion multe pli facile.

La forto de interstela kosmoŝipo estas preskaŭ nekomprenebla. Por vojaĝi rapide tra la kosmo, oni bezonas tiom da energio. Eĉ tre malrapida interstela kosmoŝipo, vojaĝante je 5% de la lumrapido, moviĝas po pli ol 50 milionoj da kilometroj hore. Neniuj eksterteruloj surteriĝus por invadi ĉar anstataŭ tio, la eksterteruloj forĵetus ion el la ŝipo antaŭ ol ili malrapidigas ĝin. La forto de la kolizio kun Tero estus kiel asteroido el nukleaj bomboj.

Fakte, se eksterteruloj eniras la ĉielon, ni estas tre bonŝanca. Tio verŝajne signifus, ke ili ne volus mortigi nin. Almenaŭ, ili ne volus tuj mortigi nin.

Se oni ne volas mortigi la homaron, kial invadi Teron?

Eble, ili deziras rimedojn. Tero estas plene je metaloj kaj aliaj rimedoj. Tamen, Tero estas terura loko por akiri rimedojn kompare de aliaj fontoj en la kosmo. La gravito de Tero estas tre forta. Tiel rimedoj en asteroido estas multe pli facile minitaj por preni. Eksterteruloj prenus rimedojn el tiaj fontoj antaŭ ol ili irus al Tero.

La sola kialo por invadi specife planedon estas por akiri ion unikan de tiu planedo. Ĉiu konata planedo estas el kutimaj kemiaj elementoj. Tero havas nur unu kvaliton unikan, la vivon. En la kazo de Tero, io unika estus ia vivo aŭ io farita de vivo.

Jes, mi diras, ke eksterteruloj invadus Teron por ŝteli konkon ol ŝteli oron.

Tiukaze, eĉ invado ŝajnas nenecesa. La tuto de homa scio estas facile havebla per la interreto. Ni havas ekzemplojn de preskaŭ ĉiu specio en bestoĝardenoj. La gravaj verkoj de homoj troviĝas en la muzeoj. La homaro povus akiri ion ajn por la eksterteruloj kaj la homaro certe donus ion ajn al la eksterteruloj por savi sin.

Denove, interstela kosmoŝipo estas tiom forta, ke la homaro havas nenian ajn ŝancon por ĉesigi la eksterterulojn. Ni certe ne kripligus la ĉefan kosmoŝipon pere de komputviruso.

Tamen, tia verŝajne ne necesos. Ekstertera invado ne okazos. Se eksterteruloj volus mortigi nin, ni estus mortintaj antaŭ ol ni komprenus la okazaĵon.

Ial, tio ne estas pli komforta ideo.

Hipotezo de la bestoĝardeno

Mi skribas ofte pri la Fermi-paradokso, la demando pri kie estas eksterteruloj se la universo estas tiom malnova kaj vasta. Populara solvo de la Fermi-paradokso estas la hipotezo de la bestoĝardeno.

Laŭ tiu hipotezo, ni ne vidas pruvon pri aliaj civilizacioj ĉar ili baras nin de tio. Ili kaŝas la pruvon kaj neniam kontaktas nin ĉar ni estas kiel bestoj en bestoĝardeno. Ili volas ke ni evoluu plej nature sen la influo de aliaj eksterteraj civilizacioj ĝis kiam ni atingas ian nivelon de teknologio aŭ kulturo. Post tio, ni aliĝos al la interstela komunumo kiel egaluloj.

La plej konata formo de tiu solvo troviĝas en Star Trek. En Star Trek, la Unuiĝinta Federacio de Planedoj havas regulon pri civilizacioj kiuj ne povas vojaĝi pli rapide ol lumo. Anoj de la Federacio nepre ne rajtas kontakti aŭ influi tiajn civilizaciojn pro ajna kialo. Tiu regulo estas la Ĉefa Direktivo (angle Prime Directive) kaj ĝi estas pli grava ol ajna alia regulo.

Tiu ideo havas iom da senco. Se inteligenta vivo ne estas tiom ofta en la universo, la homaro estus kiel endanĝerigata specio. Kion homoj faras pri tiaj bestoj? Ni gardas ilin en bestoĝardenoj por ilin savi kontraŭ neniiĝo.

Kaj kiel niaj bestoĝardenoj, kiuj havas falsan medion por la bestoj, la bestoĝardeno por la homaro verŝajne funkcius same. Eble la steloj estas kovritaj per Dajsonstrukuroj kaj pruvo pri eksterteruloj estas ĉie, sed ni vidas falsan ĉielon montratan al ni de tiuj eksterteruloj.

Tamen, la hipotezo havas la problemon pri ne-ekskluziveco. Fakte, mi menciis la Ĉefan Direktivon de Star Trek en mia afiŝo pri tiu koncepto kiel ekzemplon. Ĉu vere ĉiuj eksterteraj civilizacioj sekvus tian regulon? Ĉu ĉiuj anoj de tiuj civilizacioj neniam rompus la regulon?

Se nur unu komsoŝipo volus montri sin al la homaro, la iluzio de la bestoĝardeno rompiĝus.

Ĉu homaro detruos sin?

Hieraŭ mi skribis afiŝon pri ĉu homaro detruiĝos de ia natura katastrofo. Ebla solvo de la Fermi-paradokso estas tio, ke ĉiu civilizacio detruiĝas de io antaŭ ol ĝi povas kolonii la galaksion. Kvankam naturaj katastrofoj estas eblaj minacoj por homaro nuntempe, ili fariĝas malpli minacaj iom post iom ĉar homaro havas pli da defendiloj kontraŭ ili.

La malo okazas pri homaj minacoj. Teknologio portas pli kaj pli da danĝeroj jaron post jaro. Ŝajnas ke ĉiu nova tekniko ja solvas problemon sed ofte portas ankaŭ siajn proprajn problemojn.

Ofta ekzemplo estas nuklea energio. Ĝi estas forta rimedo por fari elektron sed la sama tekniko estas ankaŭ forta mortigilo. Nukleaj bomboj estas ebla granda filtrilo. Eble ĉiu civilizacio malkovras tiun teknikon antaŭ ol ĝi sendas kosmoŝipojn al aliaj steloj kaj ĉiufoje la civilizacio detruas sin per tiaj armiloj.

En la estonteco, homaro kreos teknikojn egale danĝerajn.

Biotekniko malkovras metodojn por modifi genetikajn informojn. Tio povus sanigi homojn per bakterioj faritaj por helpi la imunan sistemon. Aŭ malbonaj homoj povus fari bakteriojn aŭ virusojn fortaj armiloj. Tiaj mikroboj povus esti multe pli fortaj ol naturaj mikroboj kaj tiel tute neniigi homaron. Samkiel nukleaj bomboj, se ĉiu civilizacio malkovras tiun teknikon, eble ĝi detruas ĉiujn.

Alia granda minaco de malgranda tekniko temas pri nanoteknologio. Tiaj ege malgrandaj robotoj povus movi kaj modifi tre etajn partojn de objektoj aŭ eĉ solajn molekulojn. Se tiaj robotoj povus fari kopiojn de si, ili povus uzi preskaŭ ĉiuj objektoj por tio. Se homoj malzorgeme, aŭ malboncele, farus nanorobotojn, ili povus duobliĝi denove kaj denove, manĝante ĉion en la mondo ĝis la tuta mondo estas amaso de la robotoj. Eble ĉiu mondo de inteligentaj eksterteruloj estas el nanorobotoj kaj ili ĉiuj pereis per siaj propraj inventaĵoj.

Tio ne estas la sola ebla maŝina minaco kontraŭ homaro. Artefarita inteligenteco estas ofta proponita filtrilo. Tamen, kvankam kaj ĝi ja povus detrui homaron, ĝi ne vere solvus la Fermi-paradokson. Ĝi estas sendube minaco kontraŭ homaro, sed poste, la maŝinoj fariĝas nova civilizacio. Se ĉiu viva civilizacio detruiĝas de artefarita inteligenteco, ni devus vidi la maŝinajn civilizaciojn kiuj kolonias la galaksion anstataŭ siaj kreintoj.

Tiuj ideoj estas nur kelkaj eblaj teknikoj per kiuj homaro povus detrui sin. Kaj homaro certe inventos novajn, kiujn mi ne povas imagi. Teknologio ĉiam marŝas antaŭen. Scienco ĉiam malkovras aferojn. Homaro fariĝas pli kaj pli forta. Sed tiu forto ne havas celon.

Oni povas uzi forton por bono aŭ malbono. Espereble, ni estos sufiĉe saĝaj kaj evitos tiajn problemojn en nia estonteco.

Ĉu io detruos homaron?

Ofta proponita solvo de la Fermi-paradokso estas la granda filtrilo. La granda filtrilo estas ia baro kiu malpermesas la evoluon de estaĵoj kiuj povas vojaĝi inter la steloj. Se ia okazaĵo estas granda filtrilo, preskaŭ neniu trapasus ĝin.

En mia afiŝo pri la koncepto, mi menciis ke kelkaj proponitaj filtriloj restas malantaŭ homaro. Ekzemple, la abiogenezo de vivo povus esti granda filtrilo. Eble vivo okazas tiom malofte ke Tero estas la sola planedo kiu havas vivon. Mi priskribis la ideon ke Tero estas tre rara planedo en alia afiŝo.

Kio se la granda filtrilo ne restas en la pasinteco?

Kelkaj proponitaj filtriloj restas antaŭ homaro kaj eble estos defio en nia estonteco. Tio povus esti io natura, kiel tro proksima gamo-radia ekbrilo aŭ forta erupcio de supervulkano. Tiaj katastrofoj povus detrui civilizaciojn kaj eble neniigus la tutan homaron.

Sed iom post iom homaro havas pli kaj pli da defendiloj kontraŭ naturaj katastrofoj. Asteroido estis nesolvebla problemo en la pasinteco. Hodiaŭ, kvankam la ago estus ege malfacila, homaro povus ĉesigi tian problemon. En la estonteco ne tro malproksima, asteroido flugonta al Tero povus esti ĝoja okazaĵo, ĉar mini ĝin estus facile post kiam homaro kaptus ĝin en orbito ĉirkaŭ Tero. Asteroido ne portus morton sed senpagajn rimedojn!

Kaj se multaj homoj iam vivos ekster Tero, naturaj katastrofoj ne povos detrui homaron. Je tiu momento, kiam granda parto de homaro ne plu vivas sur Tero sed sur Marso aŭ en rotaciantaj habitatoj, problemoj sur Tero ne plu estas problemoj por la tuta homaro.

Kvankam naturaj katastrofoj ja restas kiel problemo por homaro, mi pensas ke tio ne estos la kazo post kelkaj jarcentoj. Homaro estas inteligenta. Kosmaj ŝtonoj estas stultaj.

Tamen, naturaj okazaĵoj ne estas ĉio. Verŝajne, la plej grava minaco por homaro ne plu estos naturo, sed homaro mem. Ni eble havos multajn danĝerajn metodojn por sin detrui estontece. Kaj pri tiaj minacoj mi skribos morgaŭ.